
Toxoplasmose bij katten: mag je zwanger de kattenbak verschonen?
De kattenbak is een klein risico. Laat hem elke dag door een ander verschonen, en je kat kan gewoon blijven.
Toxoplasmose is een infectie met een parasiet die alleen katten met hun ontlasting uitscheiden, maar de meeste mensen krijgen het via rauw vlees, ongewassen groente of aarde, niet via hun kat. Verse ontlasting is nog niet besmettelijk: de parasiet heeft 1 tot 5 dagen buiten de kat nodig, dus de kattenbak elke dag verschonen haalt hem op tijd weg. Ben je zwanger, laat dan een ander de bak doen, of draag handschoenen en was daarna je handen; je kat hoeft niet weg. Heb je vragen over jezelf of een bloedtest, stel ze aan je eigen huisarts of verloskundige.
Wat je kunt zien
- Snel naar de dierenarts
Koorts, niet eten, moe, afvallen
De gewone tekenen als een kat wel ziek wordt. Laat ze nakijken, zeker bij een kitten of een kat met FIV of FeLV.
- Snel naar de dierenarts
Ontstoken ogen of dikke klieren
Kan horen bij een ernstige infectie. De dierenarts moet ernaar kijken.
- Bij de volgende controle
Lichte diarree, vooral bij een kitten
Kan een week of twee duren na een eerste besmetting, maar heeft veel andere oorzaken. Laat een kitten met diarree nakijken.
- Bij de volgende controle
Bij mensen: een lichte griep, dikke klieren in de hals
De meeste mensen merken niets. Sommigen zijn 1 tot 3 weken na besmetting moe, met wat koorts en dikke klieren. Ben je zwanger en denk je dat je besmet bent, vertel het je huisarts of verloskundige.
- Geen haast
Helemaal niets
De meeste katten met de parasiet lijken nooit ziek, en de meeste scheiden niets uit. Een gezond uitziende kat zegt dus niets; daarom telt de dagelijkse gewoonte bij de bak.
Ga meteen naar de dierenarts bij
- Snel of moeizaam ademen, hoesten, gele slijmvliezen of huidKan betekenen dat de infectie longen of lever heeft bereikt. Ga dezelfde dag naar de dierenarts.
- Aanvallen, rondjes lopen, slecht evenwicht, opeens ander gedragTekenen van het zenuwstelsel. Ga meteen naar de dierenarts.
- Een pasgeboren kitten dat zwak is of hard achteruitgaatKittens die voor de geboorte of heel jong besmet raken, kunnen opeens ziek worden. Ga meteen naar de dierenarts.
Wat is toxoplasmose?
Toxoplasmose is een infectie met Toxoplasma gondii, een piepkleine parasiet van één cel. Mensen en bijna alle warmbloedige dieren kunnen hem krijgen. Alleen katten (en wilde katachtigen) scheiden de stevige, eitjesachtige vorm uit met hun ontlasting: de oöcysten. Andere dieren, zoals varkens, schapen, geiten, muizen en vogels, dragen de parasiet in cysten in hun vlees, maar scheiden geen oöcysten uit.
Het is een veelvoorkomende infectie, en voor de meeste gezonde mensen onschuldig: de meesten merken er niets van. Van mens op mens gaat het niet, behalve van moeder op baby tijdens de zwangerschap en via een bloedtransfusie of transplantatie. Je kunt de parasiet niet zien, ruiken of proeven.
De bijnaam 'kattenziekte' verwijst naar de kat als gastheer van de parasiet. Katten worden er zelf meestal niet ziek van.
Hoe krijg je toxoplasmose echt?
De meeste mensen raken besmet door rauw of niet gaar vlees te eten (vooral varken, lam, geit en wild), of door oöcysten binnen te krijgen via ongewassen groente en fruit, aarde, onschoon water of rauwe melk. Rauwe vleesproducten zoals tartaar, rauw gehakt en rauwe worst geven het grootste risico.
Tuinieren in aarde waar katten hun behoefte doen, een zandbak die katten als toilet gebruiken, en de kattenbak verschonen zonder daarna je handen te wassen zijn ook routes. Hoeveel besmettingen van vlees komen en hoeveel van kattenpoep, weet niemand precies. Wel noemt de diergeneeskundige richtlijn het risico van een kattenbak die elke dag wordt verschoond klein, naast eten, aarde en water.
Aaien geeft geen toxoplasmose. Haren, speeksel en plas dragen de besmettelijke vorm niet, en op de vacht van katten zijn geen oöcysten gevonden. Contact met een kat geldt niet als risicofactor, zeker niet bij een binnenkat die kant-en-klaar voer eet.
Hoe krijgen katten het, en hoe lang scheiden ze het uit?
Katten raken vooral besmet door een besmette muis, rat of vogel te eten, of rauw of niet gaar vlees. Na een eerste besmetting scheidt een kat korte tijd oöcysten uit: ongeveer 1 tot 3 weken, het meest in de eerste dagen. Meestal gebeurt dat maar één keer in zijn leven. Daarna maakt de kat afweerstoffen aan en scheidt hij heel waarschijnlijk niet opnieuw uit, tenzij zijn afweer het laat afweten, bijvoorbeeld door FIV of FeLV.
Jonge katten die net beginnen met jagen, scheiden het vaakst uit. Een gezonde volwassen kat is zelden een gevaar. In onderzoeken scheidt op elk moment maar een klein deel van de katten oöcysten uit, in sommige landen ongeveer 1 op de 100, elders meer, afhankelijk van hoe katten leven.
Een kat die binnen leeft, niet jaagt en gekookt of kant-en-klaar voer eet, raakt heel waarschijnlijk niet besmet. Heel onwaarschijnlijk is niet onmogelijk: een muis die binnenkomt of een hapje rauw vlees uit de keuken kan genoeg zijn. Veel katten die ooit besmet raakten, dragen de parasiet de rest van hun leven stil mee, zonder ziek te zijn en zonder uit te scheiden.
Is de kattenbak gevaarlijk?
Verse ontlasting is niet besmettelijk. Oöcysten moeten eerst 1 tot 5 dagen buiten de kat rijpen. Wie de kattenbak elke dag verschoont, haalt ze weg voordat ze iemand kunnen besmetten. Bronnen noemen iets verschillende tijden, maar elke dag verschonen dekt ze allemaal.
Alleen de klonten scheppen en de korrels één keer per week verversen geeft schijnveiligheid: in een laboratoriumonderzoek rijpten oöcysten in achtergebleven ontlasting binnen 2 tot 3 dagen, in elk soort korrels. Schep dus elke dag alle ontlasting eruit en ververs de korrels geregeld.
Oöcysten kunnen tegen de meeste schoonmaakmiddelen. Was de lege bak met heel heet water (boven 70 graden) of stoom, voorzichtig zodat je je niet brandt, en laat hem drogen. Doe gebruikte korrels in een dichte zak en was daarna je handen met zeep.
Zwanger met een kat: wie verschoont de kattenbak?
Het advies is bijna overal hetzelfde: laat een ander de kattenbak doen zolang je zwanger bent, elke dag. Kan niemand het overnemen, verschoon hem dan zelf elke dag, met wegwerphandschoenen, en was daarna je handen goed met zeep.
Je kat hoeft niet weg. Het risico zit in contact met oöcysten, niet in de kat zelf, en diergeneeskundige richtlijnen zien geen reden om een kat weg te doen. Aaien en knuffelen mag gewoon; was daarna je handen, zeker voor het eten, en houd de kat van het aanrecht en de tafel.
Wees voorzichtiger met een nieuwe kat. Volksgezondheidsadvies is om tijdens de zwangerschap liever geen nieuwe kat te nemen en geen zwerfkatten en kittens op te pakken, omdat jonge katten vaker uitscheiden. Komt er toch een kat bij, laat hem dan door de dierenarts nakijken of kies een gezonde volwassen kat (lees ook een kat adopteren).
Tuin, zandbak en keuken tellen even zwaar als de bak: draag handschoenen bij het tuinieren, was groente en fruit goed, dek de zandbak af en eet geen rauw of niet gaar vlees. Hygiëne geeft geen garantie, maar verlaagt het risico flink. Twijfel je of maak je je zorgen, vraag het dan aan je eigen huisarts of verloskundige.
Waarom zwangerschap de reden is om op te letten
Het gaat om een eerste besmetting kort voor of tijdens de zwangerschap. De parasiet kan dan via de placenta bij de baby komen. Wie al eerder besmet is geweest, is normaal gesproken immuun, en de baby is dan beschermd. Veel volwassenen zijn dat al: afhankelijk van land en leeftijd ongeveer een kwart tot de helft.
Bij ongeveer 30 van de 100 eerste besmettingen in de zwangerschap bereikt de parasiet de baby. Die kans stijgt in de loop van de zwangerschap, terwijl de schade groter is naarmate het eerder gebeurt; de cijfers verschillen per bron. Een vroege besmetting kan een miskraam of schade aan ogen en hersenen geven. De meeste besmette baby's zien er bij de geboorte gezond uit, en problemen met de ogen kunnen pas later komen.
Een zwangere vrouw die besmet raakt, merkt er vaak zelf niets van. Denk je dat je besmet bent geraakt, vertel het dan je huisarts of verloskundige; die beslist wat er nodig is. Ook mensen met een verzwakte afweer (bijvoorbeeld na een transplantatie, bij kankerbehandeling of met hiv) moeten extra opletten.
Moet ik mijn kat laten testen, of mezelf?
Een test bij je kat zegt niet of de kattenbak veilig is. Een bloedtest laat alleen zien dat de kat de parasiet ooit heeft gehad, niet of hij nu uitscheidt; een kat met afweerstoffen is meestal al klaar met uitscheiden. Een ontlastingstest is bij één kat ook niet betrouwbaar, omdat het uitscheiden kort is en maar één keer gebeurt. Daarom is het advies: houd de dagelijkse gewoontes vol in plaats van te testen. Vraag je dierenarts wat een uitslag zou veranderen.
Voor jezelf kun je je huisarts of verloskundige vragen naar een bloedtest op afweerstoffen, het liefst voor of aan het begin van de zwangerschap. Die laat zien of je al immuun bent. Een uitslag lezen is lastig en soms is een tweede bloedafname nodig. Of iedereen getest wordt, verschilt per land; deskundigen zijn het er niet over eens. Je dierenarts is niet degene die deze test aanvraagt.
Symptomen van toxoplasmose bij katten
De meeste besmette katten laten niets merken; echt ziek worden is zeldzaam. Een eerste besmetting kan een week of twee lichte diarree geven, vooral bij kittens, soms met wat koorts of dikke klieren.
Verspreidt de parasiet zich verder in het lichaam, dan kun je koorts zien, niet eten, sloomheid, afvallen, hoesten of snel ademen, gele slijmvliezen of huid, ontstoken ogen, onvast lopen, rondjes lopen en aanvallen. Dat gebeurt vooral bij kittens en bij katten met een zwakke afweer, zoals bij FIV of FeLV. Deze tekenen hebben veel oorzaken; alleen de dierenarts kan zeggen wat er speelt.
Behandeling van toxoplasmose bij katten en mensen
Een kat zonder klachten heeft meestal geen behandeling nodig. Een zieke kat behandelt de dierenarts. Er is geen geregistreerd middel speciaal voor toxoplasmose bij katten; dierenartsen gebruiken vaak het antibioticum clindamycine, soms met ontstekingsremmers bij ontstoken ogen of hersenen, en ondersteunende zorg zoals vocht en voeding. De dierenarts kiest het middel, de dosis en hoe lang. Een gezonde kat behandelen om hem 'veilig' te maken heeft geen zin: het stopt het uitscheiden niet duidelijk.
Er is geen vaccin tegen toxoplasmose, niet voor katten en niet voor mensen. Gezonde mensen hebben meestal geen behandeling nodig. Een zwangere vrouw die besmet is, wordt gevolgd door haar arts, die soms speciale medicijnen geeft. Of die de kans op besmetting van de baby verkleinen, is nog niet duidelijk; dat beslist de arts.
Wat dierenartsen meestal adviseren
Dit is wat dierenartsen meestal adviseren, en wat per land verschilt. Jouw dierenarts kan iets anders adviseren, afgestemd op je kat.
Elke dag
De kattenbak verschonen, tijdens de zwangerschap liefst door een ander. Was daarna je handen.
Oöcysten rijpen in 1 tot 5 dagen, dus elke dag weghalen is op tijd.
Geregeld, minstens elke week
De korrels helemaal verversen en de lege bak met heel heet water wassen.
Gewone schoonmaakmiddelen werken slecht tegen oöcysten; heet water of stoom wel. Pas op dat je je niet brandt.
Voor of aan het begin van een zwangerschap
Vraag je eigen huisarts of verloskundige of een bloedtest op afweerstoffen zinvol is.
Die laat zien of je al immuun bent. Het beleid verschilt per land; je arts beslist.
De hele zwangerschap
De gewoontes bij bak, tuin, keuken en vlees volhouden.
Denk je dat je besmet bent, vertel het je huisarts of verloskundige.
Als er een nieuwe kat of kitten komt
Laat de dierenarts hem nakijken, en stel adopteren tijdens de zwangerschap liever uit.
Jonge en onbekende katten scheiden vaker uit.
Wat geldt in jouw land
Goed om te weten
- Het RIVM adviseert: laat een ander de kattenbak verschonen als je zwanger bent; kan dat niet, maak hem dan elke dag schoon en draag handschoenen. Volgens het RIVM is de parasiet pas na ongeveer een tot twee dagen gevaarlijk.
- In Nederland worden zwangeren niet standaard op toxoplasmose getest; het beleid is voorlichting. Er is geen landelijke richtlijn voor de behandeling van een besmette zwangere.
- Een risicobeoordeling van het RIVM uit 2025 noemt vers vlees een belangrijke bron; rauwe vleesproducten zoals tartaar en filet americain geven per persoon het grootste risico.
- Hoeveel mensen al besmet zijn geweest, verschilt per bron: ongeveer 40 procent van de bevolking volgens het RIVM, ongeveer een kwart volgens een zwangerschapsblad.
Regels
Zwangere werknemers mogen geen werk doen met een risico op toxoplasma (bijvoorbeeld in de vleesverwerking, het groenbeheer of de dierverzorging) volgens het Arbeidsomstandighedenbesluit; ander werk kan geregeld worden, en voor deze beroepen is testen aangewezen.
Uit een GGD-nieuwsbrief van 2010 en het RIVM; niet nagekeken in de huidige tekst van het besluit.
Organisaties
- RIVM: Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, met pagina's over toxoplasmose, zwangerschap en voedsel.
- LICG: Landelijk Informatiecentrum Gezelschapsdieren, informatie over de gezondheid van huisdieren.
Woorden die je daar tegenkomt
- kattenziekte
- : bijnaam voor toxoplasmose; hetzelfde woord wordt ook gebruikt voor parvo bij katten, een heel andere ziekte
- de kattenbak verschonen
- : de kattenbak schoonmaken, de taak met het risico tijdens de zwangerschap
Goed om te weten
- De huisarts test meestal aan het begin van de zwangerschap op afweerstoffen, en je kunt al voor je zwanger wilt worden om een bloedtest vragen. Wordt een besmetting gevonden, dan volgt een verwijzing naar de gynaecoloog.
- De Vlaamse overheid raadt handschoenen aan voor de kattenbak en de tuin, gewassen groente, goed doorbakken vlees en een bloedtest aan het begin van de zwangerschap; de kat mag blijven.
- Ongeveer de helft van de zwangere vrouwen heeft toxoplasmose al gehad en is immuun; de andere helft kan het nog krijgen.
Organisaties
- Kind en Gezin (Opgroeien): Vlaamse informatie over toxoplasmose voor en tijdens de zwangerschap.
- Gezondheid en Wetenschap: Wetenschappelijk onderbouwde Vlaamse gezondheidsrichtlijnen, ook over toxoplasmose.
- Vlaanderen.be Huisdierinfo: Informatie van de Vlaamse overheid over infecties tussen dieren en mensen.
Woorden die je daar tegenkomt
- kattenziekte
- : de naam voor toxoplasmose in Vlaamse zwangerschapsinformatie
- litière du chat / bac à litière
- : kattenbakvulling / kattenbak (Frans)
Woorden die je daar tegenkomt
- toxoplasmose (FR), Toxoplasmose (DE), Toxoplasmosis (LB)
- : toxoplasmose
Zo houd je het risico klein
- Laat tijdens je zwangerschap een ander de kattenbak elke dag verschonenVerse ontlasting is nog niet besmettelijk, en elke dag scheppen voorkomt dat ze rijpt. Doet een ander het, dan kom je er niet mee in aanraking.
- Moet je het zelf doen: wegwerphandschoenen aan, en daarna handen wassen met zeepHandschoenen en handen wassen voorkomen contact met eventuele oöcysten.
- Schep elke dag alle ontlasting eruit, niet alleen de klonten één keer per weekOöcysten in achtergebleven ontlasting kunnen binnen een paar dagen rijpen.
- Doe gebruikte korrels in een dichte zakZo verspreidt het gruis zich niet door het huis.
- Houd je kat binnen en geef gekookt of kant-en-klaar voer, geen rauw vleesJagen en rauw vlees zijn de belangrijkste manieren waarop een kat besmet raakt. Geef je toch rauw vlees, vries het dan eerst diep in; vraag je dierenarts hoe.
- Was je handen na het aaien en voor het eten, en houd de kat van het aanrechtEen goedkope voorzorg, ook al is aaien geen echt risico.
- Draag handschoenen in de tuin en dek de zandbak afKatten gebruiken aarde en zand als toilet, en oöcysten kunnen daar een jaar of langer blijven leven.
- Was en schil groente en fruit, en maak planken en messen van rauw vlees schoon in heet zeepsopAarde en rauw vlees zijn grotere bronnen dan de kat.
- Bak vlees helemaal gaar en sla rauwe vleesproducten over als je zwanger bentRauw vlees is een hoofdroute voor mensen. Boven ongeveer 70 graden in het midden, of na een paar dagen diepvries, is de parasiet dood.
Doe dit nooit
- De kattenbak dagen laten staanOöcysten worden in 1 tot 5 dagen besmettelijk; elke dag weghalen voorkomt dat.
- Zelf de bak doen als iemand anders het kan, of zonder handschoenen en handen wassenBij de korrels is contact met oöcysten het meest waarschijnlijk.
- Je kat rauw vlees, rauw orgaanvlees of rauwe melk gevenZo raakt een kat besmet, en dan scheidt hij oöcysten uit.
- Rauw of niet gaar vlees eten, zoals tartaar, rauwe worst of carpaccio, als je zwanger bentRauw vlees is een van de belangrijkste bronnen voor mensen.
- Tijdens de zwangerschap een kitten of zwerfkat in huis nemen als het anders kanJonge katten dragen en verspreiden de parasiet vaker.
- Je kat zelf medicijnen geven tegen toxoplasmose, ook geen restjes of mensenmedicijnenBehandelen is aan de dierenarts: er is geen geregistreerd middel voor katten, en de dierenarts kiest wat en hoeveel.
- Je kat uit angst weggevenDe kat is zelden de bron, en een nieuwe, onbekende kat brengt juist zijn eigen risico mee. Vraag eerst je arts en je dierenarts.
Fabels en feiten
FabelAls je zwanger bent, moet je kat weg.
FeitNiet nodig. Het risico zit in contact met oöcysten in ontlasting, aarde of rauw vlees, niet in de kat zelf. Met een paar gewoontes kun je je kat houden.
FabelVan aaien of knuffelen krijg je toxoplasmose.
FeitNee. Haren, speeksel en plas dragen de besmettelijke vorm niet, en op de vacht zijn geen oöcysten gevonden.
FabelKatten zijn de belangrijkste bron van toxoplasmose bij mensen.
FeitDe meeste besmettingen hangen samen met rauw of niet gaar vlees, ongewassen groente en aarde. Hoeveel katten bijdragen is onbekend, maar deskundigen noemen het klein.
FabelAlle katten hebben toxoplasmose en scheiden het uit.
FeitVeel katten komen de parasiet één keer tegen, maar maar een klein deel scheidt op een bepaald moment uit, en binnenkatten op kant-en-klaar voer heel waarschijnlijk niet.
FabelEen test bij mijn kat laat zien of de kattenbak veilig is.
FeitEen bloedtest laat een oude besmetting zien, niet of de kat nu uitscheidt. Eén ontlastingstest is ook niet betrouwbaar.
FabelEen binnenkat kan het nooit hebben.
FeitOnwaarschijnlijk, niet onmogelijk: een muis of een hapje rauw vlees is genoeg.
FabelToxoplasmose is hetzelfde als kattenkrabziekte.
FeitNee. Kattenkrabziekte komt van een bacterie na een krab of beet. Toxoplasmose is een parasiet en gaat niet over via krabben of bijten.
FabelMet een gewoon schoonmaakmiddel is de bak veilig.
FeitOöcysten kunnen tegen de meeste schoonmaakmiddelen. Elke dag scheppen en heel heet water doen het werk.
Wist je dat?
Alleen katten maken de stevige vorm
Katten en een paar wilde katachtigen zijn de enige dieren die oöcysten uitscheiden, de vorm die in aarde overleeft.
Elke dag scheppen is een kwestie van timing
Verse ontlasting kan niemand besmetten. Oöcysten hebben 1 tot 5 dagen nodig om te rijpen, dus elke dag schoonmaken is de klok voor.
Een jaar of langer in de grond
Eenmaal gerijpt kunnen oöcysten een jaar of langer in aarde of zand leven. Daarom tellen tuin en zandbak mee.
Wanneer naar de dierenarts?
- Spoed: ga nuVandaag: je kat ademt moeilijk, heeft gele slijmvliezen of huid, ontstoken ogen, aanvallen, loopt rondjes of heeft een slecht evenwicht
- Snel naar de dierenartsBinnenkort: koorts, afvallen, aanhoudende diarree, niet eten, of een kitten dat zwak is
- Bij de volgende controleKomt er een nieuwe kat of kitten bij iemand die zwanger is of een zwakke afweer heeft: laat de nieuwe kat nakijken
- Geen haastBij de jaarlijkse controle, als iemand in huis zwanger is, dat wil worden of een zwakke afweer heeft: vraag naar het risico van jouw kat
Vraag het je dierenarts
Wij leggen uit, je dierenarts adviseert. Neem deze vragen mee:
- 1Hoe groot is de kans dat mijn kat uitscheidt, gezien hoe hij leeft (binnen of buiten, jagen, rauw voer)?
- 2Heeft een bloedtest zin, en wat verandert een positieve of negatieve uitslag voor ons?
- 3Mijn kat heeft geen klachten. Heeft hij dan een behandeling nodig?
- 4Is het voer van mijn kat veilig, en hoe ga ik om met rauw vlees als ik dat geef?
- 5Er komt een nieuwe kat bij ons: welke controles heeft hij eerst nodig?
- 6Mijn kat heeft diarree of koorts: kan het toxoplasmose zijn, en waar moeten we nog meer aan denken?
- 7Wat betekent het voor de kattenbak als mijn kat FIV of FeLV heeft?
- 8Is een kitten of een volwassen kat de veiligere keuze voor een huis met iemand die zwanger is?
Ben je dierenarts of werk je in een dierenkliniek?
We bouwen een overzicht van dierenartsen, zodat katteneigenaren een praktijk in de buurt vinden. Schrijf ons, dan nemen we jullie praktijk op in het register.
Vragen die mensen stellen
Mag ik de kattenbak schoonmaken als ik zwanger ben?
Laat het liefst een ander doen, elke dag. Kan niemand het overnemen, schep hem dan dagelijks, draag wegwerphandschoenen en was daarna je handen met zeep. Elke dag werkt omdat de parasiet 1 tot 5 dagen buiten de kat nodig heeft om besmettelijk te worden. Heb je vragen over jezelf, stel ze aan je huisarts of verloskundige.
Moet ik mijn kat weggeven als ik zwanger ben?
Nee. De meeste besmettingen komen van rauw vlees, ongewassen groente en aarde, en het risico van een huiskat is klein, zeker bij een binnenkat op kant-en-klaar voer. Het advies is gewone hygiëne, niet je kat weg doen. Maak je je zorgen, praat er dan over met je huisarts of verloskundige.
Kan je toxoplasmose krijgen door een kat te aaien?
Nee. Haren, speeksel en plas dragen de besmettelijke vorm niet, en op de vacht van katten zijn geen oöcysten gevonden. Handen wassen na het knuffelen blijft een goede gewoonte, vooral voor het eten.
Hoe krijg je toxoplasmose van een kat?
Door oöcysten uit kattenpoep binnen te krijgen die al dagen lagen en dus gerijpt zijn: bijvoorbeeld na de kattenbak zonder handen wassen, na tuinieren in aarde waar katten komen, of via ongewassen groente. Katten zijn maar één route; de meeste besmettingen hangen samen met rauw vlees en ongewassen groente.
Hoe groot is de kans dat mijn kat toxoplasmose heeft of uitscheidt?
Veel katten komen de parasiet ooit tegen en dragen hem daarna stil mee, maar maar een klein deel scheidt op een bepaald moment uit: in sommige onderzoeken ongeveer 1 op de 100, elders meer. Een kat scheidt meestal maar één keer, een paar weken, uit. Een binnenkat die niet jaagt en kant-en-klaar voer eet, heeft het heel waarschijnlijk niet.
Kunnen binnenkatten toxoplasmose krijgen?
Het is onwaarschijnlijk, maar het kan. Een binnenkat die niet jaagt en gekookt of kant-en-klaar voer eet, raakt heel waarschijnlijk niet besmet. Een muis in huis of een hapje rauw vlees kan het toch doen. Dat geldt ook tijdens je zwangerschap: blijf de bak elke dag verschonen.
Hoe weet je of een kat toxoplasmose heeft? Wat zijn de symptomen?
Meestal zie je niets. Wordt een kat wel ziek, dan kun je koorts zien, niet eten, moeheid, diarree, hoesten of snel ademen, gele slijmvliezen, oogproblemen of aanvallen. Die tekenen hebben veel oorzaken, dus de dierenarts moet de kat zien. Een test zegt niet of je kat nu uitscheidt; vraag de dierenarts wat een uitslag zou veranderen.
Hoe wordt toxoplasmose bij katten behandeld?
Een gezonde kat zonder klachten heeft meestal geen behandeling nodig. Een zieke kat behandelt de dierenarts, vaak met een antibioticum zoals clindamycine en ondersteunende zorg. Er is geen geregistreerd middel voor katten; de dierenarts kiest het middel, de dosis en de duur.
Is toxoplasmose in de zwangerschap gevaarlijk voor de baby?
Dat kan, als je kort voor of tijdens de zwangerschap voor het eerst besmet raakt. Was je al eerder besmet, dan ben je normaal gesproken immuun. Bij ongeveer 30 van de 100 eerste besmettingen bereikt de parasiet de baby, met de grootste schade als het vroeg gebeurt. Denk je dat je besmet bent, vertel het je huisarts of verloskundige.
Hoe lang scheiden katten de parasiet uit?
Na een eerste besmetting ongeveer 1 tot 3 weken, vooral bij jonge katten. De meeste katten doen dat maar één keer; daarna hebben ze afweerstoffen en scheiden ze heel waarschijnlijk niet opnieuw uit.
Kan een kat ziektes overbrengen op de mens?
Sommige infecties kunnen tussen katten en mensen overgaan, en toxoplasmose is er een van. Die krijg je vooral via rauw vlees en aarde, en van een kat alleen via ontlasting die dagen heeft gelegen. Elke dag de bak verschonen, handen wassen en gekookt voer houden het risico klein.
Wat is oogtoxoplasmose?
Een ontsteking van het oog door de parasiet. Het kan maanden of jaren na een aangeboren besmetting opduiken, of voorkomen bij mensen met een zwakke afweer. Het hoort bij een arts of oogarts.
Lees ook
Een kat in huis?
Registreer je kat gratis bij SpotKat, met foto's en chipnummer bij elkaar.